زمان تقریبی مطالعه: 3 دقیقه
 

اشراف (ارتفاع و احاطه)





اشراف در معانی ارتفاع داشتن، اطّلاع بر چیزی از بلندی، نزدیک شدن وقوع امری، نظارت و مراقبت آمده است.
اشراف به مفهوم نخست در باب‌های حج، جهاد، و صلح به کار رفته است و در مفهوم دوم در باب‌های حج، صلح و حدود و از اشراف به مفهوم سوم در باب‌های طهارت، وصیّت، صید و ذباحه، اطعمه و اشربه، حدود و قصاص سخن گفته شده است.


۱ - جواز اشراف ساختمانی بر ساختمانی



جایز است ساختمانی بر ساختمانی دیگر اشراف داشته باشد.

۲ - اشراف ساختمان ذمی بر ساختمان مسلمان



اشراف ساختمانی که کافر ذمّی می‌سازد یا تجدید بنا می‌کند، بر منزل مسلمان جایز نیست.

۳ - اشراف ساختمان بر کعبه



به قول مشهور، اشراف ساختمان بر کعبه مکروه است.

۴ - اشراف بر خانه دیگری



اشراف بر خانه دیگری جهت نگاه کردن به ساکنان آن، حرام است.

۵ - تلبیه هنگام اشراف بر ابطح



مستحب است کسی که از مکّه محرم شده، هنگام اشراف بر ابطح صدا را به تلبیه بلند کند.

۶ - گشودن پنجره مشرف بر خانه همسایه



گشودن پنجره هر چند مستلزم اشراف بر خانه همسایه گردد، جایز است.

۷ - برگرداندن محتضر به قبله



در وجوب برگرداندن مشرف بر مرگ به سمت قبله اختلاف است. وجوب آن به مشهور نسبت داده شده است.

۸ - ذبح حیوان مشرف به هلاکت



برخی فقها در صحّت ذبح حیوان مشرف به هلاکت، استقرار حیات را شرط دانسته‌اند.

۹ - شرط خوردن حرام



در جواز نوشیدن یا خوردن حرام برای مضطر، اشراف بر مرگ شرط نیست، بلکه صرف بیم از آن کفایت می‌کند.

۱۰ - عدم فرق در قصاص بین مقتول بیمار و سالم



در قصاص جانی، تفاوتی میان مقتول سالم و بیمار نیست. بنابراین، اگر فرد کشته شده، بیمار مشرف بر مرگ هم باشد، قاتل او قصاص می‌شود.
البته اگر حالت اشراف به مرگ و زوال حیات مستقرّ وی بر اثر جنایت فرد دیگری جز قاتل باشد، قصاص بر جانی نخست، و دیه بر جانی دوم ثابت می‌شود.

۱۱ - پانویس


 
۱. ↑ نجفی جواهری، محمدحسن، جواهر الکلام، ج۲۶، ص۲۴۴-۲۴۹.    
۲. ↑ نجفی جواهری، محمدحسن، جواهر الکلام، ج۲۱، ص۲۸۴-۲۸۶.    
۳. ↑ نراقی، احمد، مستند الشیعة، ج۱۳، ص۳۱۱.    
۴. ↑ نجفی جواهری، محمدحسن، جواهر الکلام ج۲۶، ص۲۴۴-۲۴۹.    
۵. ↑ نجفی جواهری، محمدحسن، جواهر الکلام، ج۱۸، ص۲۸۲.    
۶. ↑ عاملی جبعی، زین الدین بن علی، مسالک الافهام، ج۴، ص۲۷۹.    
۷. ↑ نجفی جواهری، محمدحسن، جواهر الکلام، ج۴، ص۶.    
۸. ↑ نراقی، احمد، مستند الشیعة، ج۳، ص۶۹.    
۹. ↑ نجفی جواهری، محمدحسن، جواهر الکلام، ج۳۶، ص۱۴۱.    
۱۰. ↑ عاملی، محمد بن مکی، الدروس الشرعیه فی فقه الامامیه، ج۳، ص۲۴.    
۱۱. ↑ نجفی جواهری، محمدحسن، جواهر الکلام، ج۴۲، ص۵۸.    


۱۲ - منبع



فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم السلام، ج۱، ص۵۳۵-۵۳۶.    


رده‌های این صفحه : احکام اموات | حج | فقه




آخرین نظرات
کلیه حقوق این تارنما متعلق به فرا دانشنامه ویکی بین است.